İnşaat ve emlak sektöründe kullanılan terimler, tanımlar ve açıklamalar. A'dan Z'ye kapsamlı sözlük.
Üzerinde henüz yapı bulunmayan, imar planında yapılaşmaya açık olan arazi parçası.
Kat mülkiyetinde, bağımsız bölümün arsadaki hissesi. Genellikle pay/payda şeklinde ifade edilir.
Mimari projenin ilk aşaması. Yapının genel görünümü, fonksiyonel çözümler ve temel kararların belirlendiği projedir.
Döşeme ağırlığını hafifletmek ve ses yalıtımı sağlamak amacıyla, kiriş aralarının hafif dolgu malzemeleriyle (tuğla, köpük vb.) doldurulduğu döşeme sistemi.
Projeye uygun olarak yapının yerinin arazide tespit edilmesi ve işaretlenmesi işlemi.
Kat mülkiyetinde, kendi başına kullanılabilen ve tapuda ayrı bir sayfaya kaydedilen daire, işyeri veya ofis.
Beton ve demir donatının birlikte kullanıldığı yapı sistemi. Çekme kuvvetlerine karşı demir, basınç kuvvetlerine karşı beton çalışır.
Yapı Bilgi Modellemesi. Yapının dijital olarak 3 boyutlu modellenmesi ve tüm bilgilerin bu model üzerinde yönetilmesi.
Yapının dış duvarları dahil toplam alanı. İç duvarlar, kolonlar ve tüm kapalı alanlar dahildir.
Malzemenin çekme kuvvetlerine karşı gösterdiği direnç. Demir yüksek, beton düşük çekme dayanımına sahiptir.
Bölge veya havza ölçeğinde hazırlanan, arazi kullanım kararlarını belirleyen üst ölçekli plandır.
Yapıların depreme dayanıklı olarak tasarlanması ve inşa edilmesi için belirlenen teknik kurallar.
Binanın dış yüzeyini kaplayan ve ısı yalıtımı sağlayan malzeme sistemi.
Yapıda katları birbirinden ayıran yatay taşıyıcı elemandır. Betonarme, ahşap veya çelik olabilir.
İmar planlarında belirlenen, arsa alanının kaç katı kadar inşaat yapılabileceğini gösteren katsayı.
Binanın enerji performansını gösteren, A'dan G'ye kadar sınıflandırılan belgedir.
Genişletilmiş polistiren köpük. Isı yalıtımında yaygın kullanılan strafor malzemedir.
Zayıf zeminlerde yapının yükünü daha sağlam tabakalara aktarmak için kullanılan derin temel elemanı.
Yapının kullanım amacına göre iç mekan organizasyonunu gösteren projedir.
Zemine açılan kuyuya donatı yerleştirilip beton dökülmesiyle oluşturulan, zayıf zeminlerde yükü sağlam tabakaya ileten derin temel elemanı.
Yapının yüksekliği, genişliği gibi dış boyutlarını ifade eden terim.
Yağmur suyunun zemine sızamadığı, beton veya asfalt kaplı alanlar.
Yapı elemanlarında oluşan iç kuvvetler. Çekme, basınç, kesme ve eğilme gerilmeleri vardır.
Demirsiz, düşük dozlu beton. Genellikle temelin oturacağı zemini düzeltmek ve yalıtım için düzgün bir yüzey elde etmek amacıyla dökülür.
Temel kazısı sırasında çıkarılan toprak ve moloz.
Yapının taşıyıcı sisteminin tamamlandığı, iç ve dış cephe kaplamalarının yapılmadığı aşama.
Yapının su ve neme karşı yalıtılması işlemi.
Müteahhidin imalatı tamamladığı kısım karşılığında işverenden alacağı ödemenin hesaplandığı belge.
Arsanın imar planındaki durumunu gösteren belediyeden alınan belgedir.
Şehirlerin gelişimini yönlendiren, arazi kullanım kararlarını belirleyen plandır.
Belediyeden alınan, yapı yapma iznini veren belgedir.
Yapının yüklerini taşıyan kolon ve kiriş sisteminden oluşan taşıyıcı yapıdır.
Bir işin, en uygun şartları ve fiyatı sunan istekliye verilmesi süreci.
Zemin kaymasını önlemek ve kot farklarını düzenlemek için yapılan dayanıklı duvar.
Emsal kat alanı katsayısı. Arsa alanının kaç katı inşaat yapılabileceğini gösterir.
Kat karşılığı inşaatlarda, arsa sahibi ile müteahhit arasında kurulan tapu şerhi.
Bir yapıda bağımsız bölümlerin ayrı ayrı mülkiyete konu olması hukuki durumu.
Eski ve riskli yapıların yıkılıp yerine yeni, güvenli yapıların inşa edilmesi süreci.
İnşaat işinin başlamadan önce yapılan ön çalışma ve maliyet hesaplaması.
Yapıda düşey yükleri taşıyan, genellikle dikdörtgen veya yuvarlak kesitli taşıyıcı elemandır.
Betonun dayanımını belirlemek için, mevcut betondan özel makine ile alınan silindirik numune.
Yeşil bina sertifikası. Binanın çevreye duyarlılığını ve enerji verimliliğini belgeler.
Kapı ve pencere üstlerinde kullanılan, yatay yük taşıyan betonarme elemandır.
Yapı malzemesinin kırılmadan taşıyabileceği maksimum yük değeri.
İnşaatta kullanılan malzeme ve işçiliğin miktarlarının hesaplanması.
Yapının dış görünümü, iç mekan organizasyonu ve detaylarını gösteren çizimler.
Yapılacak işlerin miktarının kalem kalem hesaplandığı ve listelendiği tablo.
Yapının kullanılabilir alanı. Duvar kalınlıkları hariç, iç mekan alanıdır.
Yapıda merdiven, asansör ve tesisat şaftlarının toplandığı merkezi alan.
Yönlendirilmiş yonga levha. Ahşap esaslı yapı malzemesi.
Yapının zaman içinde zemine gömmesi, çökmesi olayıdır.
Tapu kütüğünde ayrı sayfaya kaydedilmiş, sınırları belirlenmiş arazi parçası.
Yapıda hem düşey yük taşıyan hem de yanal kuvvetlere karşı direnç gösteren betonarme duvar.
Fabrikada önceden üretilen yapı elemanlarının şantiyede montajlanması sistemi.
İnşaat işlerinin her biri için Bayındırlık Bakanlığı tarafından belirlenen, tanımı, birimi ve numarası olan iş kalemi.
Yapının mimari, statik, tesisat projelerini hazırlayan ve imzalayan yetkili mimar veya mühendis.
Yapının tüm yükünü geniş bir betonarme plaka ile zemine aktaran temel tipi.
Mevcut bir yapının ölçülerek çizilmesi işlemi.
Döşeme üzerine uygulanan, düzgün yüzey elde etmek için yapılan ince beton tabakası.
Yapının taşıyıcı sistemini gösteren, yapısal hesaplamaları içeren mühendislik projesi.
Duvar yüzeylerini düzeltmek ve korumak için uygulanan kaplama malzemesi.
İnşaatın fen ve sanat kurallarına, projesine uygun olarak yürütülmesinden sorumlu teknik eleman (mimar veya mühendis).
Arsanın ne kadarına yapı yapılabileceğini gösteren oran.
Yapının yüklerini temele aktaran kolon, kiriş, perde duvar gibi elemanların bütünü.
Yapının yüklerini zemine aktaran, yer altında kalan taşıyıcı elemandır.
Döşeme altından görülen, kirişlerin çıkıntı yapmadığı düz tavan sistemi.
Isı geçirgenlik katsayısı. Düşük U değeri, iyi yalıtım anlamına gelir.
Yapının arsa üzerindeki konumunu gösteren plan.
Değişken Soğutucu Akışkanlı sistem. Merkezi klima sistemi türü.
Yapının ısı, su, ses gibi dış etkenlerden korunması işlemi.
İnşaatın yönetmeliklere uygun yapılıp yapılmadığının bağımsız firma tarafından denetlenmesi.
Yapının kullanıma hazır olduğunu belgeleyen, belediyeden alınan izin.
İnşaat Ruhsatı ile aynı anlama gelir. Yapı yapma izni.
İhale öncesinde idare tarafından hazırlanan, işin tahmini yapım bedeli.
Taşıyıcı sistemi tuğla veya taş duvarlardan oluşan geleneksel yapı sistemi.
Yapı yapılacak zeminin mühendislik özelliklerinin belirlenmesi için yapılan araştırma.
Yapının en alt katı, genellikle giriş seviyesindeki kat.
Zeminin birim alanda taşıyabileceği maksimum yük değeri.
İnşaat terimleri hakkında daha detaylı bilgi için rehberlerimizi ve blog yazılarımızı inceleyebilirsiniz.